Matematyka, poziom rozszerzony — maj 2026

12 zadań z arkusza CKE (maj 2026, poziom rozszerzony), 50 pkt: Granica ilorazu z symbolem Newtona w liczniku; Ciąg z ośmiu liczb: iloczyn każdych trzech kolejnych podzielny przez 3; Dowód nierówności 1/x + 1/y ≤ x/y² + y/x²; Dowód w kwadracie: odcinek PQ ma długość (√5/5)·a. Polecenia, klucz…

Zadanie 1 — Granica ilorazu z symbolem Newtona w liczniku (2 punkty)

1

Oblicz granicę

$\lim\limits_{n\to+\infty}\dfrac{\binom{n+2}{n-1}}{\frac{1}{2}n^3-4n+7}$

Zapisz obliczenia.

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE

$\frac13$. $\binom{n+2}{n-1}=\frac{(n-1)!,n(n+1)(n+2)}{3!,(n-1)!}=\frac{n(n+1)(n+2)}{6}$; granica ilorazu wielomianów stopnia $3$: $\frac{1/6}{1/2}=\frac13$. 2 pkt: metoda i wynik; 1 pkt: symbol Newtona w postaci z silniami albo $\frac{n(n+1)(n+2)}{6}$

  • Uwaga: błędny symbol ($\frac{n(n+1)(n+2)}{3}$, $n(n+1)(n+2)$) lub błąd rachunkowy, ale iloraz wielomianów stopnia trzeciego i konsekwentna granica → 1 pkt.

Rozwiąż to zadanie z asystentem

Zadanie 2 — Ciąg z ośmiu liczb: iloczyn każdych trzech kolejnych podzielny przez 3 (3 punkty)

2

Ze zbioru ośmiu liczb ${1,2,3,4,5,6,7,8}$ losujemy bez zwracania osiem razy po jednej liczbie. Wylosowane liczby ustawiamy w ciąg zgodnie z kolejnością losowania.

Oblicz prawdopodobieństwo zdarzenia $A$ polegającego na tym, że wylosowane liczby utworzą ciąg, w którym iloczyn każdych trzech kolejnych wyrazów będzie liczbą podzielną przez $3$. Wynik podaj w postaci nieskracalnego ułamka zwykłego. Zapisz obliczenia.

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE

$P(A)=\frac{1}{28}$. $|\Omega|=8!$; ${a_3,a_6}={3,6}$, więc $|A|=2\cdot6!$

  • Punktacja: 3 pkt wynik
  • Punktacja: 2 pkt $|\Omega|=8!$ i $|A|=2\cdot6!$
  • Punktacja: 1 pkt $|\Omega|=8!$ ALBO zapis, że trzeci i szósty wyraz muszą być podzielne przez $3$, ALBO $|A|=2\cdot6!$. Uwagi: pozycje $3$ i $6$ zapisane, ale $|A|=6!$ (lub $2\cdot2\cdot6!$) konsekwentnie do końca → najwyżej 2 pkt; $|\Omega|=\binom82$ lub $8\cdot7$ bez komentarza i koniec → 0 pkt.

Rozwiąż to zadanie z asystentem

Zadanie 3 — Dowód nierówności 1/x + 1/y ≤ x/y² + y/x² (3 punkty)

3

Wykaż, że dla każdej dodatniej liczby rzeczywistej $x$ i dla każdej dodatniej liczby rzeczywistej $y$ prawdziwa jest nierówność

$\frac{1}{x}+\frac{1}{y}\le\frac{x}{y^2}+\frac{y}{x^2}$

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE

Mnożenie przez $x^2y^2>0$: $xy(x+y)\le x^3+y^3=(x+y)(x^2-xy+y^2)$, stąd $0\le(x+y)(x-y)^2$

  • Punktacja: 3 pkt pełne rozumowanie (postać $(x-y)^2\ge0$ z zapisem o kwadracie ALBO $(x+y)(x-y)^2\ge0$ z uzasadnieniem znaku ALBO pochodna, minimum dla $x=y$ i $f(y)=0$)
  • Punktacja: 2 pkt postać $x^2-2xy+y^2\ge0$ ALBO $(x+y)(x-y)^2\ge0$ ALBO miejsce zerowe pochodnej $x=y$
  • Punktacja: 1 pkt postać wielomianowa $W(x,y)\ge0$ ALBO $\frac{(x+y)(x^2-xy+y^2)}{x^2y^2}\ge\frac{x+y}{xy}$ ALBO funkcja $f$ z pochodną. Uwagi: tylko przykłady → 0 pkt; $(x^2-y^2)(x-y)\ge0$ z przypadkami $x>y$, $x<y$ bez $x=y$ → 2 pkt.

Rozwiąż to zadanie z asystentem

Zadanie 4 — Dowód w kwadracie: odcinek PQ ma długość (√5/5)·a (3 punkty)

ABCDKLMPQaαα12a12a12a
Kwadrat z zad. 4 z kątami α przy D i A oraz odcinkami ½a (zad. 4) · Zasady oceniania CKE do arkusza MMAP-R0-100-2605, matematyka R, 11 maja 2026 (rozwiązanie przykładowe, sposoby I–III) · rysunek własny (Akademia Sokratejska) na motywach zadania CKE · materiał własny; zadanie źródłowe — dozwolony użytek (art. 27 pr. aut.)
ABCDKLMPQa
Kwadrat ABCD z punktami K, L, M i odcinkami DK, KM, AL, DM (zad. 4) · Arkusz CKE MMAP-R0-100-2605, matematyka R, 11 maja 2026 (termin główny) · rysunek własny (Akademia Sokratejska) na motywach zadania CKE · materiał własny; zadanie źródłowe — dozwolony użytek (art. 27 pr. aut.)
4

Punkty $K$ i $L$ są środkami, odpowiednio, boków $AB$ i $BC$ kwadratu $ABCD$ o boku długości $a$. Punkt $M$ jest takim punktem na boku $BC$, że odcinki $DK$ i $KM$ są prostopadłe.

Odcinek $AL$ przecina odcinki $DK$ oraz $DM$ w punktach, odpowiednio, $P$ oraz $Q$ (zobacz rysunek).

Rysunek:

ABCDKLMPQa
Kwadrat ABCD z punktami K, L, M i odcinkami DK, KM, AL, DM (zad. 4) · Arkusz CKE MMAP-R0-100-2605, matematyka R, 11 maja 2026 (termin główny) · rysunek własny (Akademia Sokratejska) na motywach zadania CKE · materiał własny; zadanie źródłowe — dozwolony użytek (art. 27 pr. aut.)

Wykaż, że $|PQ|=\frac{\sqrt5}{5}a$.

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE

Trójkąty $DAK$ i $ABL$ przystające → $AL\perp DK$ → $AL\parallel KM$; $|DP|=2|AP|=4|PK|$, $DKM\sim DPQ$ w skali $\frac54$, $|KM|=\frac{\sqrt5}{4}a$, $|PQ|=\frac45|KM|=\frac{\sqrt5}{5}a$

  • Punktacja: 3 pkt pełne rozumowanie
  • Punktacja: 2 pkt uzasadnione $AL\perp DK$ i poprawne równanie z niewiadomą $|PQ|$ ALBO założone bez uzasadnienia $AL\perp DK$ i pełne rozumowanie do tezy ALBO $Q=\left(\frac45a,\frac25a\right)$
  • Punktacja: 1 pkt uzasadnione $AL\perp DK$ (lub $AL\parallel KM$) ALBO $|KM|$ i $|DK|$ lub $|DM|$ ALBO jedna z $|AP|$, $|DP|$, $|PK|$ ALBO $P=\left(\frac25a,\frac15a\right)$ ALBO przystawanie $EKD$ i $MKD$. Uwagi: błędne założenie → 0 pkt; uzasadnione $AL\perp DK$ i jeden błąd rachunkowy przy pełnej strategii → 2 pkt.

Rozwiąż to zadanie z asystentem

Zadanie 5 — Nierówność |2x − 6| − |x² − 9| < 0 (4 punkty)

5

Rozwiąż nierówność

$|2x-6|-|x^2-9|<0$

Zapisz obliczenia.

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE

$x\in(-\infty,-5)\cup(-1,3)\cup(3,+\infty)$. Np. $|x-3|,(2-|x+3|)<0$ ⇔ $x\ne3$ i $|x+3|>2$

  • Punktacja: 4 pkt wynik
  • Punktacja: 3 pkt nierówności bez modułu w trzech przedziałach i rozwiązanie w dwóch ALBO rozwiązanie $2-|x+3|<0$ ALBO $(x-3)^2(x+1)(x+5)>0$ ALBO pierwiastki $x^4-22x^2+24x+45$ z krotnościami (i inne warianty z zasad)
  • Punktacja: 2 pkt nierówności bez modułu w trzech przedziałach ALBO $|x-3|(2-|x+3|)<0$ ALBO równoważna koniunkcja/alternatywa ALBO wykresy
  • Punktacja: 1 pkt nierówność bez modułu w jednym przedziale ALBO rozwiązanie w jednym przedziale ALBO $2|x-3|-|(x-3)(x+3)|<0$ itp. Uwagi: błąd nierachunkowy w jednym przypadku → najwyżej 2 pkt; przedziały niewyczerpujące $\mathbb{R}$, rozwiązanie graficzne bez sprawdzenia, brak $x\ne3$ → najwyżej 3 pkt.

Rozwiąż to zadanie z asystentem

Zadanie 6 — Ciąg arytmetyczny od 1 do −2025: drugi, trzeci i szósty wyraz tworzą ciąg geometryczny (4 punkty)

6

Dany jest ciąg arytmetyczny $(a_n)$ o skończonej liczbie wyrazów. Liczba wyrazów tego ciągu jest większa od $6$. Pierwszy wyraz tego ciągu jest równy $1$, a ostatni wyraz tego ciągu jest równy $(-2025)$. Drugi, trzeci i szósty wyraz tego ciągu tworzą, w podanej kolejności, ciąg geometryczny.

Oblicz sumę wszystkich wyrazów ciągu $(a_n)$. Zapisz obliczenia.

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE

$S=-1,026,168$. $(1+2r)^2=(1+r)(1+5r)$ → $r=0$ lub $r=-2$, $r=0$ odpada; $n=1014$; $S_{1014}=\frac{1-2025}{2}\cdot1014$

  • Punktacja: 4 pkt wynik
  • Punktacja: 3 pkt $n=1014$
  • Punktacja: 2 pkt $r=0$ i $r=-2$ ALBO $r=-2$ spełniające warunki ALBO $q=1$ i $q=3$ ALBO $q=3$ ALBO $a_2=-1$ ALBO równanie z niewiadomą $n$
  • Punktacja:
    • 1 pkt równanie z jedną niewiadomą ($r$, $q$ lub $a_2$) ALBO $r=\frac{-2026}{n-1}$. Uwagi: pomylenie ciągów → 0 pkt
    • błędny wzór na $n$-ty wyraz → najwyżej 2 pkt
    • $n$ nienaturalne → 2 pkt
    • $r=-2$ sprawdzone bez uzasadnienia jedyności → najwyżej 2 pkt (za $n$ i sumę)
    • $r=-2$ przyjęte bez uzasadnienia → 0 pkt

Rozwiąż to zadanie z asystentem

Zadanie 7 — Równanie trygonometryczne sin 6x − 2 sin 2x = 0 (4 punkty)

7

Rozwiąż równanie

$\sin(6x)-2\sin(2x)=0$

Zapisz obliczenia.

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE

$x=\frac{\pi k}{2}$, $x=\pm\frac{\pi}{12}+\frac{\pi k}{2}$, $k\in\mathbb{Z}$. Np. $\sin6x-\sin2x=2\cos4x\sin2x$ → $\sin2x,(2\cos4x-1)=0$

  • Punktacja: 4 pkt wynik
  • Punktacja: 3 pkt alternatywa i rozwiązanie jednego jej równania
  • Punktacja: 2 pkt alternatywa ($\sin2x=0$ lub $\cos^22x=\frac34$, lub $2\cos4x-1=0$, lub $4\sin^22x-1=0$)
  • Punktacja: 1 pkt wzór na sinus sumy, różnicę sinusów albo sinus potrojonego kąta i odpowiednia postać. Uwagi: 1a) błędy nierachunkowe bez kryterium za 1 pkt, $\sin2x\cdot f(x)=0$ → najwyżej 1 pkt; 1b) kryterium za 1 pkt, potem błędy nierachunkowe, rozwiązane $\sin2x=0$ → 2 pkt; 2) tylko błędy rachunkowe, $f$ bez miejsc zerowych lub z jedną serią, rozwiązane $\sin2x=0$ → najwyżej 2 pkt; 3) podstawienie $u=2x$, rozwiązanie w $u$ i koniec → 3 pkt.

Rozwiąż to zadanie z asystentem

Zadanie 8 — Ostrosłup prawidłowy trójkątny: krawędź podstawy i kąt między ścianami bocznymi (4 punkty)

αβABCSDEFxba
Ostrosłup prawidłowy trójkątny ABCS, spodek D wysokości ścian, kąty α i β (zad. 8) · Zasady oceniania CKE do arkusza MMAP-R0-100-2605, matematyka R, 11 maja 2026 (rozwiązanie przykładowe; rysunek uproszczony) · rysunek własny (Akademia Sokratejska) na motywach zadania CKE · materiał własny; zadanie źródłowe — dozwolony użytek (art. 27 pr. aut.)
8

W ostrosłupie prawidłowym trójkątnym $ABCS$ podstawa $ABC$ jest trójkątem równobocznym. Długość okręgu opisanego na podstawie $ABC$ jest równa $6\sqrt2\pi$, a cosinus kąta między krawędziami bocznymi $SB$ i $SC$ jest równy $\frac59$.

Oblicz długość krawędzi podstawy $ABC$ oraz cosinus kąta między ścianami bocznymi $SAC$ i $SBC$ tego ostrosłupa. Zapisz obliczenia.

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE

$a=3\sqrt6$, $\cos\beta=\frac{5}{14}$. $R=3\sqrt2$; $\cos\frac\alpha2=\frac{\sqrt7}3$; $x=|BD|=a\cos\frac\alpha2=\sqrt{42}$; tw. cosinusów w $ABD$: $54=84-84\cos\beta$

  • Punktacja: 4 pkt oba wyniki
  • Punktacja: 3 pkt $x=\sqrt{42}$ ALBO $\sin\frac\beta2=\frac3{2\sqrt7}$ ALBO $a$ i zależność między $\alpha$ i $\beta$ ALBO $\cos\beta=\frac5{14}$
  • Punktacja: 2 pkt $a$ i $\cos\frac\alpha2$ ALBO $\frac xa=\frac{\sqrt7}3$ i $\sin\frac\beta2=\frac{|EB|}{x}$ ALBO $b=\frac{9\sqrt3}2$ ALBO zależność $b$–$x$ ALBO zależność $\alpha$–$\beta$
  • Punktacja: 1 pkt $a=3\sqrt6$ ALBO $\cos\frac\alpha2$ ALBO $\sin\alpha$ ALBO tw. cosinusów w $ABD$ lub $BCS$ ALBO $\cos\frac\alpha2=\frac xa$ ALBO $\sin\alpha=\frac xb$. Uwagi: błędna interpretacja kąta między krawędziami → najwyżej 1 pkt; inna bryła → 0 pkt.

Rozwiąż to zadanie z asystentem

Zadanie 9 — Równanie okręgu o środku M na ramieniu AC trójkąta równoramiennego (5 punktów)

−5−4−3−2−1123456−5−4−3−2−1123450ABx + 2y − 4 = 0xy
Układ współrzędnych z prostą x + 2y − 4 = 0 oraz punktami A i B (zad. 9) · Zasady oceniania CKE do arkusza MMAP-R0-100-2605, matematyka R, 11 maja 2026 (rozwiązanie przykładowe, sposób I) · rysunek własny (Akademia Sokratejska) na motywach zadania CKE · materiał własny; zadanie źródłowe — dozwolony użytek (art. 27 pr. aut.)
9

W kartezjańskim układzie współrzędnych $(x,y)$ punkty $A=(1,-1)$ oraz $B=(4,0)$ są wierzchołkami trójkąta $ABC$, w którym $|CA|=|CB|$. Jedno z ramion trójkąta $ABC$ zawiera się w prostej o równaniu $x+2y-4=0$. Na boku $AC$ tego trójkąta obrano taki punkt $M$, że $|AM|:|MC|=1:4$.

Wyznacz równanie okręgu, który ma środek w punkcie $M$ i przechodzi przez punkt $C$. Zapisz obliczenia.

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE

$\left(x-\frac65\right)^2+\left(y+\frac35\right)^2=\frac{16}{5}$. Na prostej leży ramię $BC$; $C=(x_C,-\frac12x_C+2)$, $|CA|=|CB|$ → $C=(2,1)$; $\overrightarrow{AM}=\frac15\overrightarrow{AC}$ → $M=\left(\frac65,-\frac35\right)$. Sposób I: 4 pkt $C$ i $M$ (lub $C$ i $|MC|$)

  • Punktacja: 3 pkt $C$ ALBO równanie z jedną niewiadomą i $M$ zależne od $A$, $C$
  • Punktacja: 2 pkt równanie z jedną niewiadomą ALBO symetralna $AB$ i $M$ zależne od $A$, $C$
  • Punktacja: 1 pkt symetralna $AB$ ALBO $C$ zależne od jednej zmiennej ALBO $M$ zależne od $A$, $C$. Sposób II (Tales): 4 pkt $M$ i wektor $\overrightarrow{AM}$
  • Punktacja: 3 pkt $D$ i prosta $ME$ ALBO $E$ i prosta $MD$
  • Punktacja: 2 pkt $D$ i $E$ ALBO prosta $MD$ ALBO prosta $ME$
  • Punktacja:
    • 1 pkt $D$ ALBO $E$. Uwagi: $C=(2,1)$ z uzasadnieniem → 3 pkt, bez → 0 za tę część
    • stosunek $4:1$ → najwyżej 4 pkt
    • inny → najwyżej 3 pkt
    • założenie $AC\perp BC$ → najwyżej 2 pkt

Rozwiąż to zadanie z asystentem

Zadanie 10 — Parametr m: dwa miejsca zerowe funkcji kwadratowej w przedziale (−2, 2) (5 punktów)

10

Wyznacz wszystkie rzeczywiste wartości parametru $m$, gdzie $m\ne0$, dla których funkcja kwadratowa $f$ określona wzorem

$f(x)=m^2\cdot x^2-2mx-m+1$

ma dwa różne miejsca zerowe $x_1$ oraz $x_2$ należące do przedziału $(-2,2)$. Zapisz obliczenia.

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE

$m\in(1,+\infty)$. Warunki (sposób I): $f(p)<0$: $m>0$; $p>-2$: $m\in(-\infty,-\frac12)\cup(0,+\infty)$; $p<2$: $m\in(-\infty,0)\cup(\frac12,+\infty)$; $f(-2)>0$: $m\in\mathbb{R}$; $f(2)>0$: $m\in(-\infty,\frac14)\cup(1,+\infty)$. Sposoby I i III: 4 pkt pięć warunków, 3 pkt cztery, 2 pkt trzy, 1 pkt zapisane wszystkie albo jeden rozwiązany. Sposób II (miejsca zerowe $\frac{1\pm\sqrt m}{m}$): 4 pkt I–V albo I, III, IV i $x_1<x_2$

  • Punktacja: 3 pkt cztery z I–V albo pary z $x_1<x_2$
  • Punktacja: 2 pkt I i jeden z II–V albo trzy z II–V
  • Punktacja: 1 pkt $\Delta>0$ albo wzory miejsc zerowych. Uwagi: $\Delta\ge0$ → 0 za tę część; nie wszystkie warunki, pusta część wspólna po błędach rachunkowych lub błąd nierachunkowy → najwyżej 3 pkt.

Rozwiąż to zadanie z asystentem

Zadanie 11 — Czworokąt wpisany w okrąg i opisany na okręgu: boki BC, CD i pole (6 punktów)

60°ABCD910dxy
Czworokąt z zad. 11 z przekątną BD = d i bokami x, y (zad. 11) · Zasady oceniania CKE do arkusza MMAP-R0-100-2605, matematyka R, 11 maja 2026 (rozwiązanie przykładowe) · rysunek własny (Akademia Sokratejska) na motywach zadania CKE · materiał własny; zadanie źródłowe — dozwolony użytek (art. 27 pr. aut.)
60°ABCD910
Czworokąt ABCD wpisany w okrąg i opisany na okręgu, AB = 9, AD = 10, kąt 60° (zad. 11) · Arkusz CKE MMAP-R0-100-2605, matematyka R, 11 maja 2026 (termin główny) · rysunek własny (Akademia Sokratejska) na motywach zadania CKE · materiał własny; zadanie źródłowe — dozwolony użytek (art. 27 pr. aut.)
11

W czworokącie $ABCD$ są dane: $|AB|=9$, $|AD|=10$ oraz $|\angle BAD|=60^\circ$. W ten czworokąt wpisano okrąg oraz na tym czworokącie opisano okrąg (zobacz rysunek).

Rysunek:

60°ABCD910
Czworokąt ABCD wpisany w okrąg i opisany na okręgu, AB = 9, AD = 10, kąt 60° (zad. 11) · Arkusz CKE MMAP-R0-100-2605, matematyka R, 11 maja 2026 (termin główny) · rysunek własny (Akademia Sokratejska) na motywach zadania CKE · materiał własny; zadanie źródłowe — dozwolony użytek (art. 27 pr. aut.)

Oblicz długości boków $BC$ i $CD$ oraz pole czworokąta $ABCD$. Zapisz obliczenia.

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE

$|BC|=5$, $|CD|=6$, $P=30\sqrt3$. $|\angle BCD|=120^\circ$; $9+|CD|=10+|BC|$; $|BD|^2=91$; $91=x^2+(x+1)^2+x(x+1)$ → $x=5$

  • Punktacja: 6 pkt wszystko
  • Punktacja: 5 pkt boki
  • Punktacja: 4 pkt równanie z jedną niewiadomą albo układ dwóch równań
  • Punktacja: 3 pkt warunki 1)–3) albo 1), 2) i tw. cosinusów w $BCD$ albo 2), 3) i tw. cosinusów w $BCD$
  • Punktacja: 2 pkt dwa z warunków
  • Punktacja: 1 pkt jeden z warunków: 1) $9+|CD|=10+|BC|$, 2) $|BD|^2=81+100-180\cos60^\circ$, 3) $|\angle BCD|=120^\circ$.
  • Uwaga: jeden błąd typu a–e przy poprawnej strategii → najwyżej 4 pkt, z dodatkowymi błędami rachunkowymi → najwyżej 3 pkt.

Rozwiąż to zadanie z asystentem

Zadanie 12 — Kwietnik z okrągłą fontanną: wzór na pole trójkąta i jego najmniejsza wartość (7 punktów)

ABCDES2h − 22bb12x12x
Trójkąt równoramienny z okręgiem wpisanym, środek S, punkt styczności E (zad. 12.1) · Zasady oceniania CKE do arkusza MMAP-R0-100-2605, matematyka R, 11 maja 2026 (rozwiązanie przykładowe, sposób I) · rysunek własny (Akademia Sokratejska) na motywach zadania CKE · materiał własny; zadanie źródłowe — dozwolony użytek (art. 27 pr. aut.)
x
Trójkątny kwietnik z okrągłą fontanną styczną do boków i alejkami (zad. 12) · Arkusz CKE MMAP-R0-100-2605, matematyka R, 11 maja 2026 (termin główny) · rysunek własny (Akademia Sokratejska) na motywach zadania CKE · materiał własny; zadanie źródłowe — dozwolony użytek (art. 27 pr. aut.)
12.1

W projekcie ogrodu zaplanowano kwietnik w kształcie trójkąta równoramiennego o podstawie długości $x$ metrów nieprzekraczającej $10$ metrów. Na tym kwietniku ma znajdować się fontanna w kształcie koła o średnicy $4$ metrów, które ma być styczne do każdego z boków trójkątnego kwietnika (zobacz rysunek). Projektantowi zależy, aby przy tak ustalonej wielkości fontanny pole tego kwietnika było najmniejsze.

Rysunek:

x
Trójkątny kwietnik z okrągłą fontanną styczną do boków i alejkami (zad. 12) · Arkusz CKE MMAP-R0-100-2605, matematyka R, 11 maja 2026 (termin główny) · rysunek własny (Akademia Sokratejska) na motywach zadania CKE · materiał własny; zadanie źródłowe — dozwolony użytek (art. 27 pr. aut.)
12.2

Wykaż, że pole $P$ (wyrażone w metrach kwadratowych) trójkątnego kwietnika o podstawie długości $x$ metrów jest określone wzorem

$P(x)=\frac{2x^3}{x^2-16}$

12.3

Pole $P$ trójkątnego kwietnika o podstawie długości $x$ metrów jest określone wzorem

$P(x)=\frac{2x^3}{x^2-16}$

dla każdego $x\in(4,10]$.

Wyznacz długość $x$ podstawy trójkątnego kwietnika, dla której pole tego kwietnika jest najmniejsze. Oblicz to najmniejsze pole. Zapisz obliczenia.

Odpowiedź wg zasad oceniania CKE
  • 12.1 (0–3) — trójkąty $CES$ i $CDA$ podobne: $\frac{2}{h-2}=\frac{\frac12x}{b}$, Pitagoras w $ADC$ → $h=\frac{4x^2}{x^2-16}$, $P=\frac{2x^3}{x^2-16}$. 2 pkt: związek za 1 pkt i układ ≤ 3 równań dający $h(x)$ ALBO $\operatorname{tg}2\alpha=\frac{4rx}{x^2-4r^2}$ ALBO zależność $P$ od $x$; 1 pkt: związek $h$, $x$ i $b$ (lub $|CE|$, $|CS|$) ALBO $\operatorname{tg}\alpha=\frac{r}{x/2}$ ALBO $P=(b+\frac x2)r$ lub wzór Herona ALBO inne z zasad. Promień inny niż 2 lub 4 → najwyżej 1 pkt. 12.2 (0–4): $P'(x)=\frac{2x^2(x^2-48)}{(x^2-16)^2}$, $x=4\sqrt3$, $P$ maleje na $(4,4\sqrt3]$, rośnie na $[4\sqrt3,10]$, $P_{\min}=12\sqrt3$
    • Punktacja: 4 pkt uzasadnione minimum i pole
    • Punktacja: 3 pkt uzasadnione minimum
    • Punktacja: 2 pkt $x=4\sqrt3$
    • Punktacja:
      • 1 pkt pochodna. Uwagi: iloraz pochodnych → 0 pkt
      • błędna pochodna przy poprawnym wzorze na pochodną ilorazu → najwyżej 3 pkt
      • bez widocznie poprawnego wzoru → najwyżej 2 pkt
      • uzasadnienie niepełne lub zła dziedzina → najwyżej 3 pkt
      • brak uzasadnienia → najwyżej 2 pkt

Rozwiąż to zadanie z asystentem