Zamknięcie działu 3
📌 W pigułce (cały dział)
Podzielność to reszta $0$. Cechy: ogon dla $2,4,5,10,100$; suma cyfr dla $3$ i $9$. Pierwsza ma dwa dzielniki; $1$ nie jest pierwsza; $2$ jest. Rozkład — trzy cyfry, co najwyżej jeden pierwszy $>10$. NWD to wspólne klocki (min wykładników), NWW — wszystkie z max; dwie liczby, metoda rozkładu. Sito $1$–$50$ jest mapą, nie celem egzaminu.
📐 Słowniczek działu
| Termin | Definicja w jednym zdaniu |
|---|---|
| dzielnik | $b$ takie, że $a=b\cdot q$ (reszta $0$). |
| wielokrotność | $a$ jest wielokrotnością $b$, gdy $b$ dzieli $a$. |
| cecha podzielności | Test na cyfrach zamiast pełnego dzielenia. |
| liczba pierwsza | $>1$ z dokładnie dwoma dzielnikami dodatnimi. |
| liczba złożona | $>1$, nie pierwsza. |
| rozkład na pierwsze | Iloczyn pierwszych (z potęgami jako skrótem powtórzeń). |
| NWD | Największy wspólny dzielnik (min wykładników). |
| NWW | Najmniejsza wspólna wielokrotność (max wykładników). |
| względnie pierwsze | NWD $=1$. |
🎒 Sprawdzian działowy
1. Dla $2,268$ rozstrzygnij cechami: przez $2$, $3$, $4$, $9$.
Sprawdź odpowiedź
Ogon $68$ parzysty → $2$ tak; $68:4=17$ → $4$ tak. Suma $2+2+6+8=18$ → $3$ i $9$ tak.
2. Rozłóż $180$. Czy $91$ jest pierwsze? Krótko.
Sprawdź odpowiedź
$180=2^2\cdot 3^2\cdot 5$. $91=7\cdot 13$, czyli złożona.
3. NWD i NWW liczb $84$ i $90$. Tok: rozkład + min/max.
Sprawdź odpowiedź
$84=2^2\cdot 3\cdot 7$, $90=2\cdot 3^2\cdot 5$. NWD $=2\cdot 3=6$. NWW $=2^2\cdot 3^2\cdot 5\cdot 7=1,260$.
4. Kolega: „NWW to zawsze iloczyn, NWD to zawsze mniejsza z dwóch." Zbij przykładem z tego działu.
Sprawdź odpowiedź
$12$ i $18$: mniejsza jest $12$, a NWD $=6$. Iloczyn $216$, a NWW $=36$. Wzór ratuje: $6\cdot 36=12\cdot 18$. Iloczyn = NWW tylko przy NWD $=1$.