Zamknięcie działu 17
📌 W pigułce (cały dział)
Okrąg to brzeg, koło to ciasto; $d=2r$, średnica jest najdłuższą cięciwą. Pole wielokąta to liczba kratek $1\times 1$: prostokąt $a b$, trójkąt $\tfrac{1}{2}ah$, równoległobok $ah$, trapez $\tfrac{1}{2}(a+b)h$, romb też $\tfrac{1}{2}d_1 d_2$. Wysokość z kwadracikiem. Jednostki bez mieszania w iloczynie; $1$ km $\times$ $1$ mm $=1$ m². Obwód okręgu $2\pi r$, pole koła $\pi r^2$; $\pi$ to stała — na egzaminie $3{,}14$ albo zostawiasz $\pi$.
📐 Słowniczek działu
| Termin | Definicja w jednym zdaniu |
|---|---|
| okrąg | Punkty w stałej odległości $r$ od środka (brzeg). |
| koło | Punkty w odległości $\le r$ od środka (wnętrze + brzeg). |
| promień $r$ | Odcinek środek–okrąg; ta odległość. |
| cięciwa | Odcinek między dwoma punktami okręgu. |
| średnica $d$ | Cięciwa przez środek; $d=2r$; najdłuższa cięciwa. |
| obwód wielokąta | Suma długości boków. |
| pole | Liczba kratek jednostkowych $1\times 1$. |
| ar, hektar | $1$ a $=100$ m²; $1$ ha $=10,000$ m². |
| $\pi$ | Stosunek długości okręgu do średnicy (stała). |
| długość okręgu | $L=2\pi r=\pi d$. |
| pole koła | $P=\pi r^2$. |
🎒 Sprawdzian działowy
1. Cięciwa $12$, $r=5$. Legalna? Średnica?
Sprawdź odpowiedź
$2r=10<12$, więc niemożliwa. Średnica byłaby $10$.
2. Trapez $a=10$, $b=6$, ramię $5$, $h=4$. Pole. Której liczby nie używasz?
Sprawdź odpowiedź
$P=\tfrac{1}{2}(10+6)\cdot 4=32$. Ramienia $5$ nie używasz (nie jest $h$, skoro $h=4$ dane).
3. $1$ km $\times$ $1$ mm — pole w m². Tok w jednej jednostce.
Sprawdź odpowiedź
$1000$ m $\times$ $0{,}001$ m $=1$ m².
4. $r=3$, zostaw $\pi$: obwód i pole. Potem ta sama para z $3{,}14$.
Sprawdź odpowiedź
$6\pi$ (długość), $9\pi$ (pole). Z $3{,}14$: $18{,}84$ oraz $28{,}26$. Jednostki: długość vs pole — nie porównuj liczb bez cm / cm².