Wiązania chemiczne. Oddziaływania międzycząsteczkowe

Wstęp do działu

Dlaczego wodór i tlen — oba gazy i oba niegroźne osobno — po zmieszaniu dają wybuchową mieszaninę, a po spaleniu cichą wodę? Dlaczego diament i ołówek składają się z tych samych atomów węgla, a jeden jest najtwardszym minerałem na Ziemi, drugi smaruje zawiasy? Odpowiedź na oba pytania jest ta sama: wiązania chemiczne i to, jak atomy trzymają się razem.

Ten dział to serce chemii strukturalnej. Nie będziemy zapamiętywać regułek — będziemy rozumieć, dlaczego atomy „chcą" się łączyć, jak decydują o tym elektrony, i jak z samej geometrii wynika, czy cząsteczka przyciąga inne. Gdy zrozumiesz wiązania, zrozumiesz właściwości — bo każda właściwość substancji jest zapisana w jej strukturze.

Mapa pojęć działu

                    WIĄZANIA I ODDZIAŁYWANIA
                              |
        ┌─────────────────────┼────────────────────────┐
   kowalencyjne           jonowe                 metaliczne
        |                     |                        |
   para wiążąca        przeniesienie          gaz elektronowy
   (uwspólniona)         elektronu                    |
        |                     |              plastyczność,
   spolaryzowane       sieć jonowa           przewodnictwo,
   niespolaryzowane    właściwości:          połysk metali
        |              kruche, t°T wys.
   VSEPR:                                             ...a między
   kształt                                           CZĄSTECZKAMI?
   cząsteczki                                            |
        |                                    oddziaływania
   wiązania σ i π                            van der Waalsa
                                             (dyspersja, dipol-dipol)
                                                         |
                                               WIĄZANIE WODOROWE
                                               (anomalie wody, t°wrzenia)

        ════════════════════════════════════
        [R] hybrydyzacja sp³/sp²/sp
        [R] delokalizacja w benzenie
        [R] odmiany alotropowe węgla

Jednostki w tym dziale

  • 2.1 Wiązanie kowalencyjne — wzory Lewisa, spolaryzowane i niespolaryzowane
  • 2.2 Wiązanie jonowe i metaliczne; właściwości kryształów
  • 2.3 Oddziaływania międzycząsteczkowe; wiązanie wodorowe
  • 2.4 Kształt cząsteczek (VSEPR); wiązania σ i π
  • 2.5 Hybrydyzacja sp³, sp², sp; delokalizacja w benzenie [rozszerzenie]
  • 2.6 Odmiany alotropowe węgla — struktura a właściwości [rozszerzenie]