Człowiek i środowisko; różnorodność biologiczna

Wstęp do działu

Przez większą część dziejów Ziemi gatunki ginęły i powstawały w rytmie wyznaczanym przez zlodowacenia, erupcje wulkanów i kolizje płyt. Przez ostatnie sto lat coś się zmieniło: jeden gatunek — nasz — wywiera na biosferę presję porównywalną z meteorytowym uderzeniem sprzed 66 milionów lat. Nie piszemy o tym, żeby wzbudzić poczucie winy, lecz po to, żebyś rozumiał mechanizmy. Bo jeśli rozumiesz, możesz działać — i to działanie ma sens.

Ten dział odpowiada na trzy pytania: Jak dokładnie niszczymy środowisko? (Jednostka 16.1), Czego konkretnie tracimy i jak to policzyć? (Jednostka 16.2) oraz Co można z tym zrobić — bez cofania się w jaskinie? (Jednostka 16.3). Pojęcia z tego działu wracają w biologii, geografii, chemii i w każdej rozmowie o przyszłości.

Mapa pojęć działu

                  CZŁOWIEK I ŚRODOWISKO
                            |
         ┌──────────────────┼──────────────────┐
    DEGRADACJA        RÓŻNORODNOŚĆ       ZRÓWNOWAŻONY
    ŚRODOWISKA         BIOLOGICZNA          ROZWÓJ
         |                  |                  |
zanieczyszczenia    genetyczna,        narzędzia: OZE,
wód, gleby,         gatunkowa,         circular economy
powietrza           ekosystemowa       konwencje: CBD,
mikroplastik        zagrożenia: HIPPO  Nagoya,
eutrofizacja        ochrona:           Kunming-Montreal
kwaśne deszcze      in situ / ex situ  biotech ochrony:
efekt cieplarniany  indeksy: Shannon,  bioremediacja,
dziura ozonowa,     Simpson            fitoremediacja
smog

Jednostki w tym dziale

  • 34.1 Działalność człowieka a środowisko — degradacja i zanieczyszczenia
  • 34.2 Różnorodność biologiczna — pojęcie, zagrożenia i ochrona
  • 34.3 Zrównoważony rozwój i biotechnologia w ochronie środowiska