Zjednoczenie Polski i Jagiellonowie
Wstęp do działu
Wyobraź sobie puzzle leżące rozsypane na stole. Pod koniec XIII wieku Polska wyglądała właśnie tak — podzielona między dziesiątki małych księstw, których władcy walczyli ze sobą zamiast ze wspólnymi wrogami. Przez ponad sto lat (od śmierci Bolesława Krzywoustego w 1138 r.) kraj nie miał ani jednego króla, ani jednej stolicy. Jak do tego doszło — i co sprawiło, że puzzle wreszcie poskładano?
W tym dziale prześledzimy, jak jedno z największych państw europejskiego średniowiecza rozsypało się na kawałki, a potem — dzięki determinacji Łokietka i geniuszowi Kazimierza Wielkiego — wróciło na mapę. Zobaczymy, jak unia z Litwą i dynastia Jagiellonów uczyniły z Polski i Litwy mocarstwo Europy Środkowej na ponad dwa wieki. Przy okazji postawimy trudne pytania: Czy Kazimierz Wielki naprawdę „zastał Polskę drewnianą, a zostawił murowaną"? Czy Grunwald był tak przełomowy, jak go zapamiętaliśmy? I dlaczego szlachta zaczęła odbierać władzę królom — i czy to był upadek, czy nowoczesność?
Mapa pojęć działu
ZJEDNOCZENIE POLSKI I JAGIELLONOWIE
|
┌────────────────┴─────────────────┐
ZJEDNOCZENIE DYNASTIA
KRÓLESTWA JAGIELLONÓW
| |
┌──────┴──────┐ ┌─────────┴─────────┐
Łokietek Kazimierz Unia Ekspansja
(1320 r. Wielki krewska 1385 Jagiellonów
koronacja) (1333–1370) | w Europie Śr.
| | |
Prawo Grunwald 1410 Przywileje szlacheckie
(Statuty) | |
Zamki Pokój toru. Sejm walny
Akademia 1411/1466 Nihil Novi 1505
Krakowska |
Związek Pruski
|
hołd pruski 1525
Jednostki w tym dziale
- 8.1 Łokietek, Kazimierz Wielki i odbudowa królestwa
- 8.2 Unia polsko-litewska i Jagiellonowie
- 8.3 Polska i Litwa w XV w. — ustrój i społeczeństwo
- 8.4 [rozszerzenie] Kultura polska XV w. i kontakty z humanizmem