Świat po 1945 — zimna wojna i przemiany cywilizacyjne

Wstęp do działu

Rok 1945 zamknął jedną epokę i otworzył drugą. Broń atomowa, ruiny Europy, miliony przesiedlonych — i dwa supermocarstwa, które zamiast walczyć ze sobą czołgami, przez następne czterdzieści lat ścigały się w każdej innej dziedzinie: technologii, propagandzie, wpływach, zbrojeniach. Tę rywalizację bez bezpośredniego starcia zbrojnego nazwano zimną wojną. Ale świat po 1945 to nie tylko zimna wojna: to dekolonizacja Azji i Afryki, budowanie nowej Europy na gruzach nacjonalizmów, rewolucja informatyczna i ruchy społeczne, które na zawsze zmieniły definicję obywatelstwa.

W tym dziale zapytasz o rzeczy, które wydają się oczywiste — a wcale nie są. Dlaczego dwa kraje posiadające tysiące bomb atomowych nigdy się nimi nie obrzuciły? Skąd wzięły się nowe państwa afrykańskie i dlaczego granice kolonialne wciąż wywołują konflikty? Czemu Francja i Niemcy — śmiertelni wrogowie przez wiek — zdecydowały się na dobrowolną współpracę? Każda odpowiedź prowadzi do kolejnego pytania.

Mapa pojęć działu

               ŚWIAT PO 1945
                     |
       ┌─────────────┼──────────────┐
   ZIMNA WOJNA   DEKOLONIZACJA  INTEGRACJA
       |                |       EUROPEJSKA
  dwa bloki       nowe państwa      |
  USA / ZSRS      Azja / Afryka   EWWiS → EWG
       |                |          → UE
  wyścig zbrojeń  nacjonalizm   Maastricht
  bomba atomowa   antykolonialny     |
       |          Ruch Niezaang.  strefa euro
  kryzysy                        rozszerzenie
  (Berlin, Korea,          |
   Kuba)              PRZEMIANY CYWILIZACYJNE
       |              (rewolucja tech., ruchy
  odprężenie           społ., '68)

Jednostki w tym dziale

  • 19.1 Zimna wojna — dwa bloki i wyścig zbrojeń
  • 19.2 Dekolonizacja i nowe państwa
  • 19.3 Bliski Wschód i Afryka po 1945
  • 19.4 Integracja europejska
  • 19.5 Przemiany cywilizacyjne drugiej połowy XX w. [rozszerzenie]