Sztuka starożytnego Rzymu

Wstęp do działu

Rzym zbudował imperium, które przez wieki kształtowało wyobraźnię Europy. Ale co tak naprawdę zbudował — w sensie dosłownym? Akwedukty, które po dwóch tysiącach lat wciąż stoją. Panteon, którego kopuła przez 1300 lat pozostawała największą na świecie. Kolumnę Trajana, której spiralna narracja rzeźbiarska zawiera więcej „kadrów" niż niejedna epopeja.

W tym dziale nie będziesz tylko zapamiętywać nazw. Będziesz zadawać pytania, które stawiają architekci i historycy sztuki: dlaczego ta kopuła nie spada? Czemu Rzymianie portretowali twarze starców, skoro Grecy idealizowali? Co chciał powiedzieć August, zamawiając konkretny posąg?

Rzym przejął Grecję — i ją przekształcił. Nie jest kopią. Jest czymś własnym: pragmatycznym, narracyjnym, propagandowym. I wciąż obecnym — w słowie „republika", w planie każdego europejskiego kościoła, w każdym łuku triumfalnym, który zbudowali Francuzi lub Prusacy, wierząc, że naśladują Rzym.

Mapa pojęć działu

                    SZTUKA STAROŻYTNEGO RZYMU
                               |
        ┌──────────────────────┼───────────────────────┐
   ARCHITEKTURA           RZEŹBA I RELIEF          MALARSTWO
   i inżynieria                |                  i mozaika
        |              ┌───────┴────────┐               |
   materiały:      portret          relief          style
   opus caementicium  |           narracyjny     pompejańskie
   (beton)        weryzm             |           (I–IV styl)
   marmur         (republika)    Kolumna              |
   okładzinowy    idealizacja     Trajana          portrety
        |         (cesarstwo)    narracja          fajumskie
   formy:             |          ciągła                |
   łuk triumfalny  August z         |              mozaika:
   sklepienie      Prima Porty  Sarkofag          podłogowa
   beczkowe        ikonografia  Ludovisi          i ścienna
   kopuła:         propagandy
   Panteon
   Koloseum
   akwedukt
                               URBANISTYKA
                                    |
                          Forum Romanum / Fora Cesarskie
                          amfiteatr / termy / bazylika
                          domus / insula

Jednostki w tym dziale

  • 4.1 Architektura rzymska — inżynieria i typy budowli
  • 4.2 Portret, relief i mozaika w sztuce Rzymu
  • 4.3 Urbanistyka i budownictwo użytkowe Rzymu