Naród, mniejszości i wielokulturowość

Wstęp do działu

Gdybyś zapytał kogoś na ulicy „jesteś Polakiem?", pewnie odpowiedziałby bez zastanowienia. Ale gdybyś spytał dalej: „a co to tak naprawdę znaczy?" — sprawa zrobi się ciekawsza. Czy chodzi o paszport, czy o język, czy o to, że twoi dziadkowie mówili po polsku i śpiewali kolędy? A co z kimś, kto urodził się w Polsce, mówi biegle po polsku, ale uważa się za Ukraińca?

Ten dział bada jedno z najtrudniejszych i najważniejszych pytań nauk społecznych: czym jest wspólnota narodowa i jak ludzie różnych kultur współistnieją? To nie pytanie akademickie — to fundament tego, jak działają państwa, jak wybuchają konflikty i jak możliwe jest pojednanie.

Zanim skończymy ten dział, dowiesz się, dlaczego narody bezpaństwowe jak Kurdowie istnieją mimo braku własnego państwa, kto jest mniejszością etniczną, a kto narodową, co napędza migracje i co decyduje o tym, czy różnorodność kulturowa prowadzi do wzbogacenia czy do konfliktu.

Mapa pojęć działu

                    NARÓD, MNIEJSZOŚCI I WIELOKULTUROWOŚĆ
                                     |
         ┌───────────────┬───────────┴────────────┬───────────────┐
       NARÓD          MNIEJSZOŚCI              MIGRACJE        WIELOKULTUROWOŚĆ
         |                  |                    |                  |
   tożsamość          narodowe               emigracja         asymilacja
   narodowa           etniczne               imigracja         integracja
         |                  |                    |              melting pot
   nacjonalizm        język/kultura         uchodźca          salad bowl
   patriotyzm         prawa (ustawa         azyl              dyskryminacja
         |             z 2005 r.)            konwencja         uprzedzenia
  kryteria:           Romowie,              genewska               |
  obiektywne         Niemcy,               1951 r.           konflikty
  subiektywne        Ukraińcy,                               etniczne
                     Łemkowie...                             pojednanie

Jednostki w tym dziale

  • 4.1 Naród i tożsamość narodowa
  • 4.2 Mniejszości narodowe i etniczne w Polsce
  • 4.3 Migracje: przyczyny, skutki, polityka
  • 4.4 Wielokulturowość, tolerancja i konflikty etniczne