Renesans — polifonia wokalna i muzyka instrumentalna
Wstęp do działu
Wyobraź sobie Europę przełomu XV i XVI wieku: drukarnie Gutenberga mnożą nuty w tysiącach egzemplarzy, malarze odkrywają perspektywę, humaniści wracają do antyku, a kompozytorzy — po raz pierwszy w historii z imienną sławą — budują muzykę z głosów splecionych w jeden gęsty, ruchliwy organism. To właśnie renesans muzyczny.
Dział ten jest o polifonii — sztuce tkania wielu niezależnych głosów w jedną spójną całość. Nauczysz się, jak kompozytorzy flamandzcy i włoscy opanowali imitację do perfekcji, jak muzyka świecka wyrwała się z klasztornych murów i zaśpiewała w salonach arystokracji, jak lutnia i virginal stały się instrumentami cywilizowanego człowieka, a wreszcie — jak polska muzyka rozmawiała z europejskimi centrami.
Gdy po tym dziale posłuchasz motetu Josquina des Prés albo madrygału Gesualda, nie usłyszysz już „starego brzmienia" — usłyszysz dokładnie to, co chciał powiedzieć kompozytor.
Mapa pojęć działu
MUZYKA RENESANSU (XV–XVII w.)
|
┌───────────────┬────────┴────────┬──────────────────┐
WOKALNA SAKRALNA ŚWIECKA WOKALNA INSTRUMENTALNA POLSKA
| | | |
msza madrygał taniec Mikołaj
(cantus firmus, (word painting, (pawana, z Radomia
parodia, imitacja) chromatyka) galiarda) Wacław
| | | z Szamotuł
motet chanson tabulatura |
| Lied lutnia kapela
a cappella frottola wirginał królewska
|
Palestrina
Josquin ←── szkoła franco-flamandzka ──→ Lassus
Jednostki w tym dziale
- 4.1 Styl polifoniczny renesansu — msza i motet
- 4.2 Josquin des Prés, Lassus i czołowi polifoniści
- 4.3 Madrygał i muzyka świecka renesansu
- 4.4 Muzyka instrumentalna renesansu i taniec
- 4.5 Renesans w Polsce — Mikołaj z Radomia, Wacław z Szamotuł i inni
- 4.6 Reformacja i muzyka protestancka — chorał luterański i kalwiński