Człowiek w świecie cyfrowym
Wstęp do działu
Doszedłeś na koniec. Umiesz już rozwiązywać problemy algorytmicznie (część II), pracować z danymi (część III), rozumiesz maszynę i sieć (dział 14–15). Ten ostatni dział jest o czymś, co spina wszystko i wykracza poza technikę: o Tobie — człowieku żyjącym w świecie, który poprzednie działy opisały. Bo technologia to nie tylko „jak to działa", lecz „jak z tym żyć mądrze, bezpiecznie i odpowiedzialnie".
Zajmiemy się bezpieczeństwem osobistym (hasła, socjotechnika — bo najsłabszym ogniwem systemu prawie zawsze jest człowiek, nie kod), prawem (co wolno, a czego nie w cyfrowym świecie), Twoim śladem cyfrowym (który zostaje na zawsze), sztuczną inteligencją (narzędziem, które zmienia wszystko na Twoich oczach) i społeczeństwem cyfrowym (wykluczeniem, e-usługami, przyszłością). To dział, w którym informatyka spotyka etykę, prawo i zdrowy rozsądek — i w którym cała wiedza z poprzednich działów staje się mądrością życiową. Bo można umieć programować i dać się okraść przez telefon; można znać kryptografię i stracić prywatność jednym nieostrożnym postem. Ta wiedza jest równie ważna jak każdy algorytm.
Mapa pojęć działu
CZŁOWIEK W ŚWIECIE CYFROWYM
|
┌──────────┬───────────┼──────────┬──────────┬──────────┐
BEZPIE- SOCJO- PRAWO ŚLAD SZTUCZNA SPOŁE-
CZEŃSTWO TECHNIKA autorskie CYFROWY INTELI- CZEŃSTWO
hasła, phishing, licencje wizerunek, GENCJA wykluczenie,
MFA, złośliwe ochrona prywatność narzędzie e-usługi,
backupy oprogr. danych (zostaje!) i zjawisko trendy
|
najsłabsze ogniwo = CZŁOWIEK;
odpowiedzialność twórcy i użytkownika
Jednostki w tym dziale
- 16.1 Bezpieczeństwo osobiste — hasła, uwierzytelnianie, kopie zapasowe
- 16.2 Socjotechnika i zagrożenia — phishing, złośliwe oprogramowanie
- 16.3 Prawo w cyfrowym świecie — prawo autorskie, licencje, dane
- 16.4 Ślad cyfrowy i tożsamość
- 16.5 Sztuczna inteligencja jako narzędzie i zjawisko
- 16.6 Społeczeństwo cyfrowe — wykluczenie, e-usługi, trendy