Consumer rights

🎯 Po co Ci to? Opiszesz usługę zleconą (have something done) i złożysz reklamację jak dorosły konsument (B2).

📖 Tekst — Keep the receipt — and the language

Last month Lena's laptop froze the day after the warranty started. The shop assistant first offered a „quick tip". Lena calmly asked for a repair, a replacement or a refund, and she kept her receipt. Under EU rules, online buyers often have 14 days to return unused goods; faulty goods must meet a legal standard of quality.

Consumer English is practical: you describe the fault, state what you want, and stay polite but firm. „I'd like this looked at under the warranty," she said — using have/get something done for the service, not for doing it herself.

📚 Słownictwo — Consumer power

  • refund / repair / replacement — zwrot pieniędzy / naprawa / wymiana
  • warranty / receipt / complaint — gwarancja / paragon / reklamacja
  • faulty / defective — wadliwy
  • to return / to exchange — zwrócić / wymienić
  • to insist / to escalate — nalegać / eskalować sprawę

📐 Gramatyka — have / get something done

Pełna powtórka, kontrasty i zadania egzaminacyjne: jednostka 22.2 w Części V.

  • I had my laptop repaired yesterday.
  • She is having her phone checked this afternoon.
  • Informal: I got my bike fixed; My bag got stolen.

✍️ Ćwiczenia

  1. „Someone painted our flat." → have something done.
  2. Napisz 4–5 zdań reklamacji: produkt, wada, prośba (refund/repair/replacement).
  3. Twoja kolej: role-play mentally — shop wants to refuse; you escalate politely.
Sprawdź odpowiedź
  1. We had our flat painted. 2–3. Own production — check causative + polite firmness.

🎓 Ćwiczenia i mini role-play z asystentem.

Word Store — Zakupy i usługi

🧱 Rodziny wyrazów

  • purchase (v) → purchase (n) → purchaser (n) — kupować (formalnie) / zakup / nabywca
  • consume (v) → consumer (n) → consumption (n) — konsumować / konsument / konsumpcja
  • afford (v) → affordable (adj) → affordability (n) — pozwolić sobie (finansowo) / przystępny cenowo / przystępność cenowa
  • sell (v) → seller (n) → for sale (phrase) — sprzedawać / sprzedawca / na sprzedaż
  • serve (v) → service (n) → self-service (adj/n) — obsługiwać / usługa / samoobsługa
  • complain (v) → complaint (n) — składać reklamację, skarżyć się / reklamacja, skarga
  • reduce (v) → reduction (n) → reduced (adj) — obniżać / obniżka / przeceniony
  • advertise (v) → advertisement/ad (n) → advertising (n) — reklamować / reklama (ogłoszenie) / reklama (branża)
  • compare (v) → comparison (n) → comparable (adj) — porównywać / porównanie / porównywalny

🔗 Phrasal verbs

  • pay back — oddać (pożyczone pieniądze), spłacić kogoś
  • pay off — spłacić (dług) w całości
  • run out of — skończyć się (np. pieniądze, mleko, cierpliwość)
  • put back — odłożyć (towar) z powrotem na miejsce
  • pick out — wybrać (coś spośród wielu opcji)
  • shop around — poszukać najlepszej oferty w kilku miejscach
  • take back — zwrócić (towar) do sklepu
  • sell out — wyprzedać się (o towarze, biletach)

📎 Kolokacje

  • value for money — dobry stosunek jakości do ceny
  • get a refund — otrzymać zwrot pieniędzy
  • be on sale — być w promocji / wyprzedaży
  • make a complaint — złożyć reklamację, poskarżyć się
  • keep the receipt — zachować paragon
  • a great bargain — świetna okazja (cenowo)
  • place an order — złożyć zamówienie
  • do the shopping — zrobić (codzienne) zakupy

↔️ Łatwo pomylić

  • price vs cost — price to cena widoczna na etykiecie; cost to koszt w szerszym sensie (np. też koszty utrzymania).
  • shop vs store — shop to (zwł. w BrE) niewielki sklep; store to duży sklep / sieciowy (w AmE ogólnie „sklep").
  • offer vs discount — offer to oferta/promocja w ogóle; discount to konkretna obniżka ceny (% albo kwota).
  • borrow vs lend — borrow = pożyczać OD kogoś; lend = pożyczać KOMUŚ.
  • bill vs receipt — bill to rachunek do zapłacenia (np. w restauracji); receipt to paragon, dowód zapłaty.
  • change vs exchange — change to reszta (drobne pieniądze); exchange to wymiana towaru w sklepie.

✍️ Ćwiczenie — Word Store

  1. Uzupełnij: „This jumper was such a great bargain — fantastic ___ money!" a) value for b) price of c) cost for

  2. Wybierz właściwy czasownik złożony: „Actually, I don't think this size fits me — I'll ___ it ___ tomorrow." a) take … back b) pay … back c) sell … out

  3. Price czy cost? „The ___ of the jacket was £45, but I couldn't ___ it — I'd already spent too much this month." a) price / afford b) cost / price c) afford / cost

Sprawdź odpowiedź
  1. a) value for money — to stała kolokacja: dobry stosunek jakości do ceny.
  2. a) take it back — zwrócić towar do sklepu (nie: pay back = oddać pieniądze; sell out = wyprzedać się).
  3. a) The price of the jacket was £45, but I couldn't afford it. — price to cena na etykiecie, afford to „pozwolić sobie" finansowo.

Ucz się tej jednostki z asystentem