Present and past habits: used to, would, be used to, get used to
🎯 Po co Ci to? Cztery konstrukcje, które po polsku brzmią podobnie („kiedyś", „zwykle", „przyzwyczaić się"), a po angielsku różnią się formą i czasem. Used to i would mówią o dawnych zwyczajach, be used to i get used to o przyzwyczajeniu, i to jest najczęstsza pułapka w transformacjach: used to + bezokolicznik kontra be used to + -ing.
W kursie: 4.4 [R] (Eating habits), 7.2 (Learning and exams), 2.2 (zwyczaje teraźniejsze).
📐 Gramatyka w pigułce — zwyczaje teraźniejsze
Zwyczaj teraz wyrażasz Present Simple z przysłówkiem częstotliwości (I usually get up at 7. She never eats meat.) albo will w znaczeniu „ma zwyczaj”: He'll sit for hours watching the sea. Nie ma osobnego „used to” dla teraźniejszości: I use to get up at 7 jest błędem.
📐 Gramatyka w pigułce — used to i would (dawne zwyczaje)
| Konstrukcja | Znaczenie | Przykład | Ograniczenia |
|---|---|---|---|
| used to + bezokolicznik | dawny zwyczaj lub stan, którego już nie ma | We used to go to the seaside every weekend. I used to hate English. | tylko przeszłość; przeczenie didn't use to, pytanie Did you use to…? |
| would + bezokolicznik | dawny powtarzalny zwyczaj we wspomnieniach | When at my grandmother's, I would always have toast for breakfast. | nie ze stanami: |
Used to jest bezpieczniejsze: działa i z czynnościami, i ze stanami (live, have, be, like). Would brzmi literacko, nadaje się do opowiadania, ale wymaga czasownika czynności i podanej ramy. W podstawie wystarczy used to; would dla zwyczajów to zakres rozszerzony.
📐 Gramatyka w pigułce — be used to i get used to (przyzwyczajenie)
| Konstrukcja | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| be used to + rzeczownik / -ing | być przyzwyczajonym (stan) | I**'m not used to getting** up so early. She**'s used to** the noise. |
| get used to + rzeczownik / -ing | przyzwyczajać się (proces) | You**'ll get used to** the cold. I**'m** slowly getting used to living alone. |
Tu used jest przymiotnikiem, a to przyimkiem, dlatego po nim stoi -ing albo rzeczownik, i dlatego można zmieniać czas czasownika be / get: I wasn't used to it. I'll get used to it. I've got used to it.
⚠️ Częste błędy polskich uczniów
- ✗ I'm used to get up early. → ✓ I'm used to getting up early. (przyzwyczajenie: -ing)
- ✗ I used to getting up early. → ✓ I used to get up early. (dawny zwyczaj: bezokolicznik)
- ✗ I use to play football. (o teraźniejszości) → ✓ I usually play football. / (o przeszłości) ✓ I used to play football.
- ✗ She didn't used to like him. → ✓ She didn't use to like him.
- ✗ I would live in a small village. (stan) → ✓ I used to live in a small village.
💭 Pomyśl
💭 Pomyśl: „I used to work at night" i „I'm used to working at night". Kto z tych dwóch osób pracuje dziś w nocy?
Sprawdź odpowiedź
Druga. I'm used to working at night = jestem przyzwyczajony, robię to i mi nie przeszkadza. I used to work at night = pracowałem kiedyś, już nie. Ta sama pisownia used to, dwie różne konstrukcje: w pierwszej used jest czasownikiem w czasie przeszłym, w drugiej przymiotnikiem po be.
✍️ Ćwiczenia
A. used to / be used to / get used to — uzupełnij właściwą formą czasownika w nawiasie.
- My grandfather used to ___ (smoke), but he gave up twenty years ago.
- I can't get used to ___ (drive) on the left.
- She's used to ___ (work) under pressure — she's a paramedic.
- Did you use to ___ (have) long hair?
- After a month in Norway, we got used to ___ (the cold).
B. Przekształć, używając konstrukcji w nawiasie. 6. In the past my family cooked every day. (used to) 7. Waking up at 5 is normal for me now. (be used to) 8. Living in a big city was strange at first, but now it's fine. (get used to)
Sprawdź odpowiedź
A: 1 smoke · 2 driving · 3 working · 4 have · 5 the cold (rzeczownik). B: 6 My family used to cook every day. · 7 I'm used to waking up at 5. · 8 I've got used to living in a big city.
📋 Na egzaminie
- Transformacja: When I was younger, I played tennis twice a week. USED → When I was younger, I ___ twice a week.
- Transformacja: Getting up early isn't a problem for her any more. USED → She ___ up early.
- Tłumaczenie fragmentu: I ___ (nie mogę się przyzwyczaić do) the new timetable.
- Luka: When we were kids, my brother and I ___ (SPEND) every summer at our grandparents' farm.
Sprawdź odpowiedź
- …I used to play tennis twice a week.
- She is used to getting up early. (albo has got used to getting)
- I can't get used to the new timetable.
- used to spend / would spend / spent (wszystkie poprawne; would w rozszerzeniu)
🔍 [R] Subtelności: would w narracji, used to w pytaniach o rozkład życia, be used to w różnych czasach
- Would buduje nastrój wspomnienia i dobrze wygląda w wypracowaniu narracyjnym: Every summer we would pack the car and drive to the lakes. Dad would sing the same three songs… Pierwszy zwyczaj w akapicie warto podać przez used to (ustala ramę), kolejne przez would.
- Would nie opisuje stanów (live, have, be, know, like) ani jednorazowych zdarzeń. I would live in Kraków znaczy „mieszkałbym”, nie „mieszkałem”.
- Be used to zmienia czas: I wasn't used to the heat when I moved to Spain, but I soon got used to it, and now I'm so used to it that winters in Poland feel brutal.
- Any more / no longer z dawnymi zwyczajami: I don't smoke any more = I used to smoke. Transformacje CKE lubią tę parę.
✍️ [R] Ćwiczenie. Popraw tam, gdzie trzeba: (a) As a child I would be afraid of dogs. (b) We would spend hours building tree houses. (c) I would meet my wife in 2015.
Sprawdź odpowiedź
(a) błąd: stan → I used to be afraid of dogs. (b) poprawne (powtarzalna czynność we wspomnieniu). (c) błąd: jednorazowe zdarzenie → I met my wife in 2015.