have / get something done
🎯 Po co Ci to? Po polsku „naprawiłem samochód" może znaczyć, że zrobiłem to sam albo że zrobił to mechanik; po angielsku to dwa różne zdania. I repaired my car = sam; I had my car repaired = zleciłem. Egzamin sprawdza konstrukcję w transformacjach (A mechanic repaired my car → HAD) i w tłumaczeniach fragmentów.
W kursie: 6.4 [R] (have / get something done), 9.2 (At the doctor's).
📐 Gramatyka w pigułce
| Konstrukcja | Budowa | Przykład |
|---|---|---|
| have + rzecz + III forma | zlecić komuś zrobienie czegoś | He had his room painted yesterday. I need to have my eyes tested. |
| get + rzecz + III forma | to samo, potoczniej; też „załatwić, doprowadzić do” | I must get it done tomorrow. Where can I get my phone fixed? |
Have odmienia się jak zwykły czasownik przez wszystkie czasy: I'm having my hair cut. She's had her car serviced. We'll get the roof repaired. Pytanie i przeczenie przez do: Did you have it checked? I didn't have it cleaned.
📐 Gramatyka w pigułce — kto co robi
| Zdanie | Kto wykonuje |
|---|---|
| I cut my hair. | ja sam |
| I had my hair cut. | fryzjer, na moje zlecenie |
| My hair was cut. | ktoś, zwykła strona bierna, bez informacji o zleceniu |
Drugie znaczenie have something done: coś przykrego, co mi zrobiono (bez zlecania): We had our car stolen on holiday. She had her bag snatched.
⚠️ Częste błędy polskich uczniów
- ✗ I had repaired my car. (miało być: w warsztacie) → ✓ I had my car repaired. (kolejność: have + rzecz + III forma; I had repaired to Past Perfect)
- ✗ I had my car to repair. → ✓ I had my car repaired.
- ✗ I did my hair cut. → ✓ I had my hair cut.
- ✗ We had painted the flat by a professional. → ✓ We had the flat painted by a professional.
💭 Pomyśl
💭 Pomyśl: „I had my phone fixed" i „I had fixed my phone". Różnią się tylko kolejnością słów. Kto naprawiał telefon w każdym z nich?
Sprawdź odpowiedź
W pierwszym serwis, w drugim ja sam, i to wcześniej niż coś innego, o czym mowa (Past Perfect). Kolejność słów zmienia konstrukcję: had + rzecz + III forma to zlecenie, had + III forma + rzecz to czas zaprzeszły. Na egzaminie pomyłka w kolejności to zawsze zero punktów, bo zmienia się znaczenie.
✍️ Ćwiczenia — przekształć, używając have / get something done
- A mechanic is checking my brakes at the moment.
- The dentist took out my tooth yesterday.
- Someone will deliver our new sofa next week.
- I should ask someone to look at this rash.
- Somebody stole Tom's bike from outside the school. (nieprzyjemne zdarzenie)
Sprawdź odpowiedź
- I'm having my brakes checked at the moment. · 2. I had my tooth taken out yesterday. · 3. We're having / going to have our new sofa delivered next week. · 4. I should have / get this rash looked at. · 5. Tom had his bike stolen from outside the school.
📋 Na egzaminie
- Transformacja: A professional photographer took our wedding photos. HAD → We ___ by a professional photographer.
- Transformacja: Someone is going to repair our roof next month. GET → We're going to ___ next month.
- Tłumaczenie fragmentu: I need to ___ (zbadać wzrok) before I apply for a driving licence.
Sprawdź odpowiedź
- We had our wedding photos taken by a professional photographer. · 2. We're going to get our roof repaired next month. · 3. I need to have my eyes tested…
🔍 [R] have somebody do, get somebody to do, make / let
Informator na poziomie rozszerzonym dodaje konstrukcje, w których wymieniamy wykonawcę, nie rzecz:
| Konstrukcja | Budowa | Przykład |
|---|---|---|
| have somebody do | have + osoba + bezokolicznik bez to | I'll have Mike cook dinner next time we meet. |
| get somebody to do | get + osoba + to + bezokolicznik | I got my brother to help me with the move. |
| make somebody do | zmusić | Don't make me laugh. |
| let somebody do | pozwolić | Will you let me go there? |
Have somebody do brzmi jak polecenie osobie, która i tak to zrobi (pracownik, kolega); get somebody to do zakłada przekonanie, namówienie.
✍️ [R] Ćwiczenie. Przekształć: (a) I persuaded my sister to lend me her laptop. (GOT) (b) The teacher told the students to rewrite the essay and they did. (HAD) (c) My parents allowed me to stay out late. (LET)
Sprawdź odpowiedź
(a) I got my sister to lend me her laptop. (b) The teacher had the students rewrite the essay. (c) My parents let me stay out late.